Royal HaskoningDHV Beheer & Onderhoud Onze Visie Uw vragen Plan van Aanpak Onze Adviseurs

Vooraf...

Het geeft ons groot genoegen deze aanbieding als website aan te bieden. De vijf borden op bovenstaande illustratie wijzen u de weg door onze aanbieding. Voor de volledigheid kunt u hier de volledige aanbieding downloaden.

1. Hoe ziet een gezamenlijk gedragen integraal eindbeeld wayfinding op het Stationseiland eruit, zowel wat betreft de fysieke aanwezigheid - de aanwezigheid van bijvoorbeeld bewegwijzering en actuele reisinformatie - als ook het functioneren van wayfinding?

Het gezamenlijk gedragen integraal eindbeeld ziet er als volgt uit:

  1. het fysieke eindbeeld zal een combinatie zijn van maatregelen om de fysieke omgeving intuïtief te maken (denk aan differentiatie in bestrating en verlichting) en van statische en dynamische informatiemiddelen (borden, beeldschermen) Niet fysiek maar wel aanwezig is virtuele reisinformatie. Dit alles is tot stand gekomen via sessies met stakeholders en vastgelegd in het schetsontwerp. 
  2. het functioneren van de wayfinding wordt gewaarborgd doordat wij vanuit onze expertise de resultaten van het gebruikersonderzoek in het schetsontwerp verwerken en deze gezamenlijk met de stakeholders vaststellen. Voor het in stand houden van de functionaliteit wordt het informatieplan opgesteld, waarin de afspraken voor beheer en onderhoud in de toekomst zijn vastgelegd.
2. Wat is het huidige beleid van partijen, welke eisen zijn er nu, is er sprake van verschillende ambitieniveaus? Waar zit spanning tussen het huidig beleid en/of ambitie?

Het huidige beleid en de eisen van partijen, hun ambitieniveau en de spanningen tussen die twee worden in kaart gebracht in de analysefase, de eerste fase in het project. Onderdeel hiervan is de krachtenveldanalyse, die uit twee belangrijke stappen bestaat:
  1. het verzamelen en bestuderen van beleidsstukken
  2. het organiseren van een workshop met de stakeholders, waarin deze hun huidige positie, beleid en ambitie toelichten en gestimuleerd worden om op zoek te gaan naar raakvlakken en spanningsvelden. In ons Plan van Aanpak worden doel en werkwijze uitgebreider toegelicht.
3. Welk proces en stappen moeten de betrokken partijen doorlopen bij het realiseren van het integraal eindbeeld wayfinding op het Stationseiland?

Deze vraag is op twee manieren te interpreteren:
  1. Het proces dat de stakeholders moeten doorlopen om tot een integraal eindbeeld te komen bestaat uit een aantal (maximaal vijf) gezamenlijke sessies. Deze vinden óf op het Stationseiland plaats óf in een zogenaamde iRoom. Dit is een omgeving die er specifiek op gericht is om in korte tijd veel verschillende belanghebbenden tot een gezamenlijke oplossing te brengen. In ons Plan van Aanpak wordt dit toegelicht.
  2. Het proces dat de stakeholders moeten doorlopen om het integraal eindbeeld tot uitvoering te brengen krijgt in bovengenoemd proces gaandeweg vorm. Tijdens de sessies worden afspraken gemaakt over verantwoordelijkheden en financiering. In de laatste sessie wordt het schetsontwerp geaccordeerd en worden vervolgstappen om tot realisatie te komen toegezegd.
4. Welke acties en stappen zijn aan de orde in de periode tot 2020? Wat betekent dit voor mogelijke lopende trajecten en projecten die nu al in voorbereiding of uitvoering zijn?

De acties die aan de orde zijn tot 2020 worden in twee fases geïdentificeerd: 
  1. In de analysefase  worden de lopende trajecten en projecten tot 2020 én maatschappelijke trends en ontwikkelingen onderzocht. 
  2. In de sessies die tot het gedragen eindbeeld gaan leiden, maken we m.b.v. de informatie uit de analyse de consequenties voor lopende projecten en de stappen voor het realiseren van het eindbeeld tot 2020 inzichtelijk.

5. Welke belemmeringen en knelpunten zijn aan de orde tussen de partijen? Welke oplossingen zijn denkbaar?

De belemmeringen en knelpunten tussen partijen worden in kaart gebracht in de krachtenveld-analyse, zoals bij vraag 2 is toegelicht.
Aan oplossingen wordt vanaf de eerste sessie gewerkt doordat de stakeholders over eigen maar ook andermans beleid moeten praten. Het eindbeeld komt tot stand door de door ons neergezette visie gezamenlijk aan te scherpen en naar ontwerpuitgangspunten te vertalen. Daarna wordt gezamenlijk naar het eindbeeld toegewerkt.

6. Wat zijn de financiële consequenties van het integraal eindbeeld wayfinding voor de aanleg en het beheer en onderhoud? En wat zijn de verschillen ten opzichte van 'niets doen' aan investeringen in wayfinding?

In de krachtenveld-analyse wordt het  huidige beleid wat betreft de verdeling en financiering van het beheer en onderhoud onderzocht.
De financiële consequenties voor aanleg, beheer en onderhoud en de verschillen ten opzichte van niets doen worden tijdens de sessie “naar een gedragen eindbeeld” door onze Adviseur Assetmanagement in kaart gebracht en vastgelegd in het advies in het eindrapport.

7. Hoe adviseert u de onderlinge werkzaamheden te organiseren, gegeven het integraal eindbeeld wayfinding en gegeven de huidige afspraken over verantwoordelijkheden?

De onderlinge werkzaamheden en verantwoordelijkheden worden aan de hand van de antwoorden op vraag 3 en 6 in kaart gebracht en het organiseren hiervan wordt via de sessie “eindbeeld wayfinding” met stakeholders bepaald. Dit wordt uiteindelijk vastgelegd in het advies in het eindrapport.

8. Hoe adviseert u rekening te houden met wayfinding die past in een omgeving met een
beschermd stadsgezicht?


De eisen en wensen die horen bij een beschermd stadsgezicht worden in kaart gebracht in de krachtenveld-analyse.
Deze input wordt vervolgens meegenomen in de sessie “van visie naar uitgangspunten” en uiteindelijk uitgewerkt in het schetsontwerp.

Klik hier om terug te gaan naar het begin.


De gebruiker centraal


Het is zomer 2020. De Spaanse toerist, net vanaf Schiphol aangekomen, wil eerst naar zijn hotel. Hij heeft van tevoren niet uitgezocht hoe hij daar het beste kan komen, maar binnen de kortste keren weet hij dat hij het best met de taxi kan en staat hij op de standplaats. Drie dames uit Amersfoort doen een dagje Amsterdam, te beginnen bij het Rijks. Ze hebben van tevoren uitgezocht dat tram 5 heel geschikt is om daar te komen en vinden de halte in één oogopslag. De stapper, die enkele uren eerder de nachttrein terug naar Delft nam, vond als vanzelf de juiste ingang waardoor hij net op tijd was en geen uur hoefde te wachten; gezien zijn beschonken staat moet hij dit puur op intuïtie hebben gedaan.


De gebruiker is de voornaamste stakeholder

Voor de reiziger is het niet van belang wie voor welk bordje verantwoordelijk is, zolang hij maar gemakkelijk zijn weg naar het doel bereikt. Omdat die gebruiker zo belangrijk is, en er veel verschillende typen gebruikers zijn, zal het analyseren van gebruikerstypen en hun behoeften een belangrijk onderdeel van de eerste fase van het project zijn. Daarvoor zetten we verschillende middelen in: zowel het opvragen van informatie van servicemedewerkers van NS, Amsterdam Marketing en VVV tourist information, als eigen onderzoek. RHDHV heeft ervaring met het interactief observeren van ‘customer journeys’, waarmee in korte tijd veel objectieve informatie over gebruikersbehoeften vergaard wordt. De focus op gebruikersbehoeften en minder op belangen en ambities van de partijen zal bijdragen aan de totstandkoming van een integraal eindbeeld: die behoeften moeten voor alle partijen voorop staan. 


Hoe intuïtiever hoe beter

We onderscheiden oriëntatie, identificatie, verwijzing en informatie. Als het voorplein nieuw en super-overzichtelijk is en de weg naar de binnenstad ligt recht voor je, gaan we niet een bordje Centrum met een pijl toevoegen: dat is straks volkomen logisch. De trappen naar de metro-verdeelhal zijn gemarkeerd met kubussen die vanaf het hele plein prima zichtbaar zijn. Kortom, oriëntatie vindt plaats door overzicht, visuele rust en juist zo min mogelijk obstakels. Bestemmingen (metro, tramhalte) worden wel geïdentificeerd maar als het even kan niet verwezen. Specifieke informatie (reisinformatie, toeristische bestemmingen) wordt virtueel digitaal aangeboden door dit bijvoorbeeld in een app te verwerken, maar fysiek slechts op een paar logische locaties. We erkennen dat diverse stakeholders hun eigen bewegwijzeringssysteem in hun eigen domein hebben: dat is functioneel en moet ook zo blijven. Bovendien zal het aanpassen van die systemen tot weerstand leiden.


3D modeling

Bewegwijzering en de fysieke omgeving zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Driedimensionaal modelleren is dé manier om het effect van beoogde maatregelen letterlijk zichtbaar te maken. Zowel het verwijderen als het toevoegen van objecten heeft impact op de overzichtelijkheid en begrijpelijkheid van de omgeving; om dit goed te beoordelen is een plattegrond alleen niet toereikend. Daarom bieden wij in dit project aan om een driedimensionaal model van het hele Stationseiland te bouwen.

Klik hier om terug te gaan naar het begin.


Aanpak te betrekken partijen

1. Analyse

De analysefase dient om zo veel mogelijke relevante informatie op tafel te krijgen. Die informatie bestaat uit drie belangrijke componenten:

  1. de gebruikers
  2. het krachtenveld
  3. overige informatie

Klik hier voor de uitwerking van de analyse.


2. Van visie naar uitgangspunten naar concept

ICE sessies ‘van visie naar uitgangspunten’

Met de informatie uit de analysefase gaan we de eerste stap richting een eindbeeld zetten. Dat doen we in twee zogenaamde VDC (Virtual Design and Construct) & ICE (Integral Concurrent Engineering) sessies, waarvan de eerste de volgende onderdelen bevat:

  1. presentatie van de bevindingen van de analysefase.
  2. presentatie van een visie.
  3. vertaalslag van visie naar uitgangspunten ten behoeve van het eindbeeld: dat is concreter dan de visie, maar geen programma van eisen.

Klik hier voor de uitwerking van de ICE Sessies

Ontwerp concept-eindbeeld 

Met de informatie uit fase 1 en 2 ontwerpen wij een concept-eindbeeld Wayfinding. Een belangrijk onderdeel hiervan zullen de niet-fysieke maatregelen zijn (denk aan digitale informatie). Hiervan beschrijven we het soort te bieden informatie en het in te zetten middel. Het resultaat is een platte weergave van inhoud en beeld van de digitale informatie. 

Klik hier voor de uitwerking van het ontwerp concept-eindbeeld


3. Van concept naar een gedragen eindbeeld

ICE sessie ‘naar een gedragen eindbeeld’

Aan de hand van ons ontwerp wordt deze sessie gehouden. Met het 3D-model kan door het virtuele concept-eindbeeld heen worden gewandeld. Zichtlijnen kunnen worden beleefd; voorstellen voor wijzigingen (verplaatsen, verwijderen, toevoegen van elementen) kunnen real time worden doorgevoerd om het effect te beoordelen.

Behalve de inhoudelijke discussie (Is dit wat we willen? Is dit goed voor de gebruiker?) zullen we ook de assetmanagement-discussie aanzwengelen: als we hier iets willen, wiens verantwoordelijkheid is dat dan? Wie betaalt, wie wordt eigenaar?

De joker zal ook bij deze sessie aanwezig zijn en ervoor zorgen dat de juiste vragen gesteld worden. Het resultaat is het eindbeeld-op-hoofdlijnen dat door alle partijen gedragen wordt

Uitwerking eindbeeld Wayfinding

Het eindbeeld-op-hoofdlijnen dat in de sessie is vastgesteld wordt door ons een slag verder uitgewerkt. Dat komt erop neer dat voor alle toe te voegen wayfinding-elementen een schetsontwerp wordt gemaakt, een kostenraming en een voorstel voor financiering, eigendom en beheer & onderhoud.

Het schetsontwerp is géén bebordingsplan en ook geen kant-en-klaar Handboek Bewegwijzering zoals (onder meer) ProRail en Metro en Tram dat hebben: wel leggen we de beoogde locaties en de vorm van elementen vast en de afspraken die hierop betrekking hebben. 

Denk hierbij aan bijvoorbeeld het gebruik van pictogrammen, woorden, talen en kleuren maar ook aan afspraken over materialisatie van constructies of over vormgeving of uitstraling van andere fysieke maatregelen. Het resultaat is een bijgewerkt 3D-model van het Stationseiland met daarin de vastgestelde locaties van de elementen.

Daarnaast per element een beschrijving van de bijbehorende inhoudelijke, grafische en esthetische spelregels, de verantwoordelijke partij voor financiering en onderhoud en de lifecycle costs.

ICE sessie ‘eindbeeld Wayfinding’

In deze laatste sessie wordt ons schetsontwerp en ons voorstel voor assetmanagement besproken. De laatste punten worden bediscussieerd, wijzigingen worden doorgevoerd en alle partijen verklaren zich akkoord met het eindresultaat en de door hen uit te voeren vervolgacties voor het verder brengen van het eindbeeld wayfinding. 

Het resultaat is een goedgekeurd schetsontwerp en advies onderhoud en beheer.

4. Eindrapport 

Tot slot leveren wij het eindrapport op, met daarin in elk geval de volgende onderdelen:

a) visie en uitgangspunten zoals ze uit dit proces zijn voortgekomen
b) schetsontwerp:
  1. elementlocaties op de plattegrond 
  2. vorm en inhoud per element op hoofdlijnen 
  3. relevante visuals uit het 3D-model
c) ‘Informatieplan Stationseiland’:
  1. gemaakte afspraken met betrekking tot functionele, tekstuele (waaronder tekststrategieën en prioritering van teksten), grafische en technische aspecten van nieuwe wayfinding-elementen 
  2. advies over de uitwerking van de onder a. genoemde afspraken 
  3. randvoorwaarden voor de toepassing van statische en dynamische bewegwijzering 
  4. advies assetmanagement: verantwoordelijkheden, eigendom, beheer & onderhoud, financiering 
Klik hier om terug te gaan naar het begin.

Professioneel asset management 

Assetmanagement gaat wat ons betreft over het dusdanig coördineren van activiteiten opdat een organisatie maximaal waarde realiseert uit haar assets. Wat van waarde is, is afhankelijk van doelstellingen, de aard en het doel van de organisatie, en de behoeften en verwachtingen van de betrokken stakeholders.

Om waarde voor uw organisatie te maximaliseren, hebben wij op basis van ISO 55000 een methode ontwikkeld waarmee u doeltreffend uw strategische doelstellingen kunt beheren op het gebied van bijvoorbeeld levensduurkosten, risicovermindering, naleving van wetgeving, servicekwaliteit en duurzaamheid. Zo kun u prestaties, risico’s en kosten proactief te beheren.

Circulaire aanpak

We vinden het belangrijk om al tijdens het ontwerp de volledige levenscyclus van uw assets te beschouwen om zo tot een circulaire aanpak voor onderhoud te komen. Dit doen we op verschillende manieren:
  • Inzichtelijk geven in de invloed van een investeringskeuze aan de voorkant op de lopende kosten tijdens de beheerfase en vervolgens de bruikbaarheid van materialen tijdens de afvoerfase. 
  • Stimuleren van het maken van goede afspraken tussen de betrokken partijen in de keten; van leverancier tot gebruiker tot verwerker.
  • Slim omgaan met de levensduur van de verschillende onderdelen van het asset; een montageconstructie gaat langer mee dan de tekstuele  en grafische inhoud van een bord.

Advies onderdeel van aanpak

Om beheer en onderhoud écht integraal te beschouwen met de ontwerpkeuzes aan de voorkant hebben we de totstandkoming van dit advies in onze algemene aanpak verwerkt. Beheer en onderhoud komt op de volgende wijze aan bod in de beschreven aanpak:

1. Analyse 

Ten behoeve van de door u gevraagde advisering over het beheer en onderhoud van de elementen van wayfinding in de definitieve situatie stellen wij voor zo veel mogelijk aansluiting te zoeken bij (een van) de reeds bestaande beheerorganisaties op en rond het Stationseiland. Daarom besteden wij in de analyse-fase extra aandacht aan hoe beheer en onderhoud op dit moment georganiseerd zijn.
In de krachtenveld-analyse brengen wij aan de hand van de stukken zoveel mogelijk de huidige situatie in kaart. Daarnaast vragen we de deelnemers van de krachtenveld-sessie om een SWOT-analyse te maken. Beheer en onderhoud heeft hier een prominente plek. De volgende vragen komen aan bod:
  • Hoe is beheer en onderhoud georganiseerd?
  • Welke prestaties (SLA’s en KPI’s) zijn er gesteld?
  • Wat zijn de huidige beheer- en onderhoudskosten?
  • Wie betaalt wat en hoe is de verdeelsleutel bepaald?

2. Van visie naar uitgangspunten naar concept

Tijdens de ICE-sessies in deze fase worden de aspecten van beheer en onderhoud op een speelse wijze in de discussie ingebracht. De “joker” zorgt ervoor dat er tijdens het opstellen van ontwerpuitgangspunten aandacht is voor de consequenties tijdens onderhoud en beheer.

3. Van concept naar een gedragen eindbeeld

Tijdens de ICE-sessies in deze fase krijgt het advies voor beheer en onderhoud steeds meer vorm. In het conceptontwerp wordt een eerste inschatting van de kosten in kaart gebracht zodat beheer en onderhoud ook meegenomen kan worden in de ontwerpkeuzes. In de sessie “eindbeeld wayfinding” geven we vervolgens gezamenlijk vorm aan de afspraken over beheer en onderhoud:
  • Prestatie-eisen ‘wayfinding Stationseiland’
  • Raming beheer- en onderhoudskosten
  • Verdeelsleutel voor deze kosten
Voorafgaand aan deze workshop delen wij ons voorlopige advies en vragen wij alle stakeholders per bullit één slide met opmerkingen en aanvullingen te komen. 

4. Eindrapportage

In de eindrapportage geven we een advies over het organiseren van het beheer en onderhoud en leggen we de afspraken die hierover gemaakt zijn in de sessies vast. In het advies maken we ook de afspraken over de kosten en de verdeling hiervan tussen de verschillende partijen inzichtelijk.

Klik hier om terug te gaan naar het begin.



Dirk Wijffels | Senior Consultant / Projectleider 

Dirk Wijffels | Royal HaskoningDHV“Wat een fantastische en eervolle opdracht is dit! Als bewoner van Noord en werkzaam in Utrecht gebruik ik het Stationseiland sowieso tweemaal per werkdag: hoe leuk is het dan om dat zelf te mogen verbeteren! Ik ken het gebied dus goed en heb gezien hoe het de afgelopen jaren is ontwikkeld. Dankzij mijn ervaring met Wayfinding-projecten, onder meer voor ProRail en voor de gemeente Amsterdam (Metro en Tram), is het krachtenveld met zijn gevoeligheden me zeer bekend; met daarnaast onze kennis van gebruikersonderzoek, van techniek, van 3D modeling, van assetmanagement en van stakeholdermanagement ben ik ervan overtuigd dat wij de juiste mix van expertise in huis hebben. Graag breng ik met mijn team dit project dan ook tot een goed einde.” 

Klik hier om het CV van Dirk te downloaden

Karin Hoekstra | Designer Wayfinding 

Karin Hoekstra | Royal HaskoningDHV"Het ontvangen van deze mooie uitvraag is een blijk van waardering voor ons eerdere werk en geeft ons een mooie nieuwe uitdaging! Vanaf dat ik begon met werken aan station Amsterdam Sloterdijk tot mijn recente ervaringen met de bewegwijzering van de metro wordt ik gegrepen door het openbaar vervoer in onze hoofdstad. De hoeveelheid en verscheidenheid aan mensen die er gebruik van maken en die via allerlei typen vervoersmiddelen naar verschillende plekken in de stad gaan vind ik fascinerend. De samenwerking tussen de knopen in het netwerk en daarmee tussen de partijen zijn essentieel en ik merk dat alle betrokkenen met veel enthousiasme en hart voor de stad hier aan werken. Graag draag ik mijn steentje hier opnieuw aan bij! Door mijn ervaring met wayfinding en mijn achtergrond in de architectuur kijk ik vanuit een brede blik naar het begeleiden van reizigers in hun behoeften. Bij het ontwerpen houd ik rekening met levensduur en circulariteit van elementen. Daarnaast heb ik vanuit mijn duurzaamheidsprojecten ervaring met het verbinden van mensen en het gezamenlijk zoeken naar een herverdeling van rollen in de organisatie om duurzame verandering te ondersteunen." 

Klik hier om het CV van Karin te downloaden

Niek van Brussel | Designer / 3D modeler 

Niek van Brussel | Royal HaskoningDHV"Het is fijn om terug te zijn! Als voormalig Bouwbeheerder van station Amsterdam Centraal ken ik het station en het stationseiland op mijn duimpje. Op station Amsterdam Centraal voel ik mij dan ook als een vis in het water en eigenlijk heb ik het stationseiland nooit echt verlaten, want ik ben er nog wekelijks te vinden voor projecten die te maken hebben met het verbeteren van de klantbeleving op het station of voor het aanpassen van de stationsplattegronden. Nog leuker is dat ik tijdens dit project mijn kennis van het stationseiland, de verschillende bewegwijzering-systemen en de reizigers kan combineren met mijn expertise op het gebied van 3D modeling. Want naast de kennis van het stationseiland houdt ik mij veel bezig met het 3D modelleren van complexe gebouwde omgevingen en dit komt in dit project perfect samen. Ik kijk dan ook halsreikend uit naar onze samenwerking." 

Klik hier om het CV van Niek te downloaden

Hermen Jan van Ree | Strategic Consultant

Hermen Jan van Ree | Royal HaskoningDHVDe bewegwijzering op en rond het stationseiland zo organiseren dat iedere gebruiker zijn of haar weg eenvoudig weet te vinden én waarin de eisen en wensen van alle belanghebbenden optimaal zijn geborgd, lijkt mij een fantastische uitdaging! Of het nou gaat om een beslisboom voor de toegankelijkheid van stations, een duurzaamheidsstandaard in het Midden Oosten, of Europese normen voor facility management, keer op keer geeft het een bijzonder goed gevoel om een breed scala stakeholders op creatieve en interactieve wijze op één lijn krijgen. Dat beheer en onderhoud daarbij al vanaf de start wordt meegenomen, is de kers op de taart.”

Klik hier om het CV van Hermen Jan te downloaden

Klik hier om terug te gaan naar het begin.