De A1 tussen Apeldoorn en Azelo wordt verbreed. Volgend op het beleid van Rijkswaterstaat en de afspraken in de Green Deal Duurzaam GWW, is gedurende de planuitwerking en contractvorming de scope succesvol uitgebreid met haalbaarheidsstudies en concrete maatregelen ter verduurzaming van deze hoofdweg.

Voor de verduurzaming van de wegverbreding van de A1 tussen Apeldoorn en Azelo (Uitbreiding A1 Oost) heeft Royal HaskoningDHV Rijkswaterstaat Oost-Nederland ondersteund met drie haalbaarheidsstudies naar duurzaamheidsmaatregelen en met het inpassen van duurzaamheid in de contractstukken voor de uitvoering.

Haalbaarheidsstudies met concrete duurzaamheidsmaatregelen

De drie haalbaarheidsstudies betroffen onderzoeken en afwegingen van concrete duurzaamheidsmaatregelen, die zouden kunnen bijdragen aan de projectdoelstellingen. De drie studies waren:

  1. Biomassa: maatregelen ter versterking van de ecologie en biodiversiteit langs de snelweg (natuurlijk kapitaal) en benuttingsmogelijkheden voor vrijkomende biomassa en bij het beheer en onderhoud van het gebied langs de weg;
  2. Water: maatregelen ter verbetering van de waterkwaliteit of de waterberging;
  3. Elektrificatie van koelwagens: de mogelijkheid tot het aanbieden van een elektrisch laadpunt voor koelwagens, ter vervanging van de geluid makende dieselgeneratoren.

Voor de haalbaarheidsstudies Biomassa en Water zijn longlists geproduceerd met tientallen duurzaamheidsmaatregelen. Deze maatregelen zijn beoordeeld en geprioriteerd met criteria als CO2-binding (biomassa), effect op piekberging (water) en operationele kosten en baten. De scoring en de criteria zijn tot stand gekomen in overleg met diverse stakeholders binnen Rijkswaterstaat, zoals de Business Unit Natuurlijk Kapitaal (BUNK), Samenwerking Landelijke Uitvoering (SLU), duurzaamheids- en assetmanagers van RWS Oost-Nederland en de betrokken waterschappen in de omgeving. Van de uiteindelijke shortlists hebben we enkele maatregelen in overleg met het projectteam A1 van Rijkswaterstaat voorgesteld als specificatie/ontwerpeis in de aanbestedingsstukken voor de aannemer.

Voor de haalbaarheidsstudie Elektrificatie van koelwagens is de technische haalbaarheid van het aanbieden van laadpunten onderzocht. Vervolgens is de feitelijke inpassing van dit concept op de verzorgingsplaatsen van Rijkswaterstaat onderzocht en een implementatieplan opgesteld.

Duurzaamheid in contractstukken

Voor de aanbesteding is gekozen voor een Best Value Aanpak, waarbij aannemers zoveel mogelijk worden uitgedaagd om zelf met onderscheidende kansen op het gebied van duurzaamheid te komen. Het aantal duurzaamheidsmaatregelen uit de haalbaarheidsstudies dat opgenomen is in de (ontwerp)eisen is daarmee beperkt gebleven tot de volgende maatregelen:

  1. Versterken van de biodiversiteit bij het aanplanten van bomen;
  2. Voorzieningen voor elektrische laadpunten voor koelwagens op verzorgingsplaatsen Bolder en Struik;
  3. Waterbergende en -zuiverende maatregelen bij verzorgingsplaats Paal en Vundelaar.

Duurzaamheid is wel één van de drie projectdoelstellingen in binnen de aanbesteding, waarop aannemers op kwaliteit het verschil kunnen maken met hun inschrijving. Het totaalpakket aan duurzame maatregelen is dus afhankelijk van de uiteindelijk gekozen aannemer.

De projectdoelstellingen voor duurzaamheid in de aanbestedingstukken betreffen:

  • Energie en klimaat: het ontwerp, aanleg, gebruik en beheer van de A1 dient bij te dragen aan de RWS-brede doelstelling ‘energieneutrale netwerken in 2030’, door zoveel mogelijk energiebesparing en CO2-reductie te realiseren;
  • Circulaire economie: het ontwerp en aanleg van de weg dient bij te dragen aan de doelstellingen van een circulaire economie door het beperken van materiaalverbruik en zoveel mogelijk op een duurzame wijze gebruikmaken van herbruikbare of hernieuwbare, biobased grondstoffen;
  • Vitaal natuurlijk kapitaal: het ontwerp en beheer leveren een maximale bijdrage aan een vitaal natuurlijk kapitaal (biodiversiteit en ecosystemen), passend bij de locatie-specifieke eigenschappen van de verschillende landschappen en ecosystemen langs de A1.

Duurzaamheid in MIRT-projecten

Dit project is één van de pilotprojecten in 2017 van het Ministerie van I&W als voorbeeld van duurzaamheid in MIRT-projecten en opgenomen in de nieuwe Handreiking Verduurzaming MIRT van december 2017. Betrokken partijen hebben instrumenten gehanteerd zoals afgesproken in de Green Deal Duurzaam GWW 2.0. Via deze Green Deal hebben de ondertekenaars afgesproken om samen te werken aan verduurzaming van GWW-projecten en zo bij te dragen aan de klimaatdoelstellingen van Nederland.

Voor meer informatie, neem gerust contact met ons op.