Havens zijn gevoelig voor slibophoping bij de bodem en moeten daarom periodiek gebaggerd worden. In dit project wordt het gebaggerde sediment gebruikt om kwelderontwikkeling op een natuurlijke wijze te faciliteren.

Slibmotor pilot in de haven van Harlingen

In September 2016 is Royal HaskoningDHV samen met de gemeente Harlingen (NL), natuurorganisatie It Fryske Gea, Deltares, Arcadis en EcoShape begonnen met een nieuw pilotproject, gefinancierd door het Waddenfonds. Slib, gebaggerd uit de haven van Harlingen, werd gestort in een getijdegeul voor de kwelders bij Koehoal om aangroei van kwelders te stimuleren. De ‘Slibmotor’ vermindert hiermee de mate waarin in de toekomst gebaggerd zal moeten worden, omdat het sediment wordt vastgelegd in de kwelders en dus niet meer terug de haven in stroomt door het getij. De toename in hoogte van kwelders en nieuwe kwelderaanwas is nuttig voor kustverdediging en biodiversiteit, omdat het verdrinking van de kwelders door zeespiegelstijging tegen gaat.

Gebaggerd slib wordt behandeld als afval

Om de haven van Harlingen bevaarbaar te houden, moet er jaarlijks 1,3 miljoen kuub slib gebaggerd worden. Het gebaggerde slib wordt meestal gezien als nutteloos en wordt zeewaarts van de haven verspreid. Echter, kwelders zijn van nature opgebouwd uit slib. Als we dus de natuurlijke dynamiek van kweldergroei, getij, golven en slibtransport begrijpen, kunnen we het gebaggerde materiaal op een positieve manier inzetten voor de groei van de kwelders.

Dredging fine sediments is necessary to maintain harbours. Here, dredged mud is used in a smart way, facilitating salt marsh growth.| Royal HaskoningDHV

Baggeren van slib is noodzakelijk om havens te onderhouden. Hier wordt gebaggerd materiaal op een slimme manier gebruikt, waardoor het aangroei van kwelders stimuleert.

Van gebaggerd materiaal naar Nature Based Solution

In het Slibmotor-project wordt het gebaggerde slib uit de haven van Harlingen gestort in een getijdegeul voor de kwelders bij Koehoal. De vloedstroom transporteert het slib vervolgens op natuurlijke wijze naar de kwelder. Zo’n Slibmotor heeft dit de volgende voordelen:

  1. De mate waarin gebaggerd moet worden neemt af, omdat sediment vastgelegd wordt in de kwelders en niet terugstroomt naar de haven;
  2. De kwaliteit van het ecosysteem verbetert, doordat de kwelder groeit en mogelijk nieuwe pionier kwelder kan ontstaan;
  3. De waterveiligheid neemt toe, doordat een toename in kwelderhoogte extra demping oplevert voor golven en daarmee bijdraagt aan kustbescherming.

Monitoring van deze eerste pilot en kennisontwikkeling rondom de natuurlijke processen, de sociale aspecten en wetgeving zijn nodig om het ontwerp van de Slibmotor verder te verbeteren. Royal HaskoningDHV was onderdeel van het team dat de pilot monitorde en bestudeerde en droeg bij aan kennisdeling over de pilot.

Synergie tussen havens en natuur

De eerste resultaten van de Slibmotor zijn veelbelovend voor verdere toepassing. De lessen die hieruit geleerd zijn, worden nu gebruikt om het ontwerp en de implementatie van de Slibmotor te verbeteren. De Slibmotor is een voorbeeld van een Nature-Based Solution, die nu toegepast kan worden in havens wereldwijd om een synergie te creëren tussen onderhoud in havens en natuurontwikkeling.

Contact

Petra Dankers

Senior Project Leader & Advisor Morphology and Eco-engineering

Nijmegen, NL

Verstuur bericht Verstuur bericht
Toon meer contacten

Gerelateerde markten