ROC Mondriaan is een onderwijsinstelling, waar meer dan 25.000 mbo-studenten en ruim 5.000 cursisten educatie en volwassenonderwijs worden opgeleid om bij te dragen aan de maatschappij. Verdeeld over meerdere campussen in Den Haag, Delft en Leiden beschikt ROC Mondriaan over 103.873 m² bruto vloeroppervlak aan onderwijsvastgoed. De schoolgebouwen zijn sterk uiteenlopend van aard; de verschillende soorten beroepsopleidingen zorgen voor een diversiteit aan energiebehoeften.

Ambitie

ROC Mondriaan heeft de ambitie om de ecologische footprint van haar onderwijs te verkleinen. Als onderdeel van deze ambitie streeft ROC Mondriaan naar volledige overgang op hernieuwbare energiebronnen. ROC Mondriaan niet wil wachten op dwingende wetgeving, maar op korte termijn keuzes maken met het oog op de klimaatdoestellingen voor 2050. Dit houdt een uitdaging in voor zowel de organisatie zelf als voor het vastgoed. Royal HaskoningDHV helpt ROC Mondriaan bij deze uitdaging van het verduurzamen van haar gebouwenportfolio en het afmelden van de wettelijke verplichtingen. Daarnaast kan ROC Mondriaan met een verduurzamingsplan op gebouwniveau voldoen aan de gestelde eisen voor de maatschappelijke routekaarten in de MBO-sector.

Zorgvuldige besluitvorming over de energietransitie binnen de organisatie

De energietransitie heeft grote impact op de organisatie. In de besluitvorming zijn bewustwording en participatie van belang. Royal HaskoningDHV ontwikkelde een specifieke tool hiervoor, de FastLane-aanpak. Deze methode in vijf stappen helpt ROC Mondriaan om de gebouwbeheerders van de verschillende campussen te betrekken en te verbinden.

Een belangrijk onderdeel van deze aanpak is de interactieve expertsessie. In deze sessie komen alle experts met betrekking tot de betreffende gebouwen bij elkaar. Hierbij zijn experts aanwezig van Royal HaskoningDHV op het gebied van duurzaamheid, energie en kosten en vanuit de klant experts op het gebied van gebouwen en organisatie. Tijdens deze doelgerichte discussies ontstaat er voor de portfolio zicht op zinnige, concrete shortlists met verduurzamingsmaatregelen. Daarnaast wordt er in deze aanpak gebruik gemaakt van een online platform waarin het gehele proces op een transparante manier wordt geborgd. Door dit dynamische dashboard is het voor ROC Mondriaan gemakkelijk om mensen uit verschillende lagen van hun organisatie te betrekken bij het creëren van draagvlak voor en bewustwording over vastgoed verduurzaming.

Vastgoedstrategie: Wat is een geschikte investeringshorizon in de energietransitie?

Beknopt samengevat staat ROC Mondriaan bij de verduurzaming van haar gebouwen voor een keuze uit de volgende drie mogelijkheden:

  • Tot uiterlijk 2030 uitsluitend investeren in maatregelen die op de korte termijn wettelijk verplicht zijn, en op termijn migreren naar een nieuwe ‘duurzamere’ locatie.
  • Gebouw(en) tot uiterlijk 2050 aanhouden en rond 2030 over gaan op een aardgasloos gebouwconcept.
  • Gebouw(en) energetisch toekomstbestendig maken door de transitie te maken naar aardgasloze warmteopwekking, een thermisch hoogwaardig bouwkundige schil en het opwekken van zo veel mogelijk duurzame energie.

In een aantal verschillende scenario’s hebben we deze keuzes voor ROC Mondriaan doorgerekend. Voor de korte termijn geeft de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RvO) een voorzet met de Informatieplicht energiebesparing ten aanzien van Erkende maatregelen. Aangevuld met verduurzamingsmogelijkheden, die naar voren zijn gekomen tijdens het onderzoeken van de gebouwen, vormt dit het korte termijn scenario, dat zich beperkt tot de maatregelen die zich terugverdienen binnen vijf jaar.

Voor de langere termijn zijn er meerdere mogelijkheden. Deze variëren van het aardgasloos worden tot het maximaal besparen van CO2-emissie op gebouwniveau. Een interessant compromis is het scenario “Paris Proof (70 kWh/m² per jaar)” dat voor ROC Mondriaan in kaart is gebracht. In dit scenario wordt uitgegaan van een eerlijke verdeling van de maximaal op te wekken hernieuwbare energie in Nederland, waarbij tevens geen gebruik wordt gemaakt van aardgas. Bij het toepassen van dit scenario is er dus geen sprake van CO2-emissie. Hiermee zou ROC Mondriaan zowel voldoen aan haar eigen ambitie, als aan de landelijke klimaatdoelstelling van 2050. Ten slotte kan ROC Mondriaan er ook nog voor kiezen om nog meer energie te reduceren, zodat er voor vastgoed dat moeilijk te verduurzamen is meer duurzame energie beschikbaar blijft.

Uitkomsten businesscase

Van de verduurzamingsmaatregelen en de scenario’s die in de FastLane-tooling door de experts van Royal HaskoningDHV zijn doorgerekend, zijn in het dashboard verschillende doorsneden zichtbaar. Hierin zijn de effecten op de CO2-emissie, het verbruik van de verschillende energiedragers en investeringskosten per maatregel en per scenario te zien. Een greep uit het dashboard geeft portfolio-breed het volgende beeld:

  • Het toepassen van Scenario “Quick wins Terugverdientijd 5 jaar” leidt al tot een totale energiebesparing van 5%. Deze maatregelen zijn een no-brainer voor uitvoering.
  • Het overgaan naar een aardgasloos gebouwconcept heeft tot consequentie dat de gevels op voldoende kwaliteit moeten zijn. In het portfolio van ROC Mondriaan was dit bij meerdere panden al van redelijke kwaliteit en een groot aantal panden is aangesloten op een stadswarmtenet. Dit zorgt er in een aantal gevallen voor dat er op effectieve wijze de transitie gemaakt kan worden naar fossielvrij.
  • Voor ROC Mondriaan is het hierdoor zelfs mogelijk om Paris Proof (70 kWh/m² per jaar) te worden met een businesscase. Aanvullend moet er voor een aantal gebouwen wel rekening gehouden worden met comforteisen en een mogelijk toekomstige overgang naar een lage temperatuur stadswarmtenet, om de kwaliteit van de gebouwen in de toekomst garanderen.
  • Het is in het meest vergaande scenario voor ROC Mondriaan mogelijk om 70% van haar CO2-emissie te verminderen op gebouwniveau. De resterende energie zal net als bij het scenario Paris Proof duurzaam ingekocht moeten worden om de landelijke doelstellingen te halen.

Door een keuze te maken voor een scenario per gebouw, concretiseren we met ROC Mondriaan haar ambitie en krijgt haar vastgoedverduurzamingsstrategie vorm.

Contact

Vivian de Melker Worms

Energy Transition Scout

Amsterdam, NL

Verstuur bericht Verstuur bericht

Gerelateerde markten