Markten   Gemeente

Rol gemeente cruciaal voor succes energietransitie

Gemeenten staan voor de belangrijke taak de energietransitie te concretiseren. De vertaling van ambities naar uitvoering vraagt om een gedegen besef van de impact voor alle stakeholders in het licht van de maatschappelijke opgave. Het vraagt ook om een duidelijke scheiding van proces en inhoud, met actief stakeholdermanagement vanuit een visie van gedeeld eigenaarschap. En het heeft een standpunt nodig als het gaat om de veranderende rol van gemeenten om snelheid in de uitvoering te kunnen maken.

Joost van der Veldt

Managing Consultant Energie Transitie

Neem contact op Neem contact op
 

 

Gemeenten staan voor de belangrijke taak de energietransitie te concretiseren. De vertaling van ambities naar uitvoering vraagt om een gedegen besef van de impact voor alle stakeholders in het licht van de maatschappelijke opgave. Het vraagt ook om een duidelijke scheiding van proces en inhoud, met actief stakeholdermanagement vanuit een visie van gedeeld eigenaarschap. En het heeft een standpunt nodig als het gaat om de veranderende rol van gemeenten om snelheid in de uitvoering te kunnen maken.

Royal HaskoningDHV heeft een gelaagd raamwerk ontwikkeld om de rol van gemeenten in de transitie te versterken. Met een visie, die een duidelijke strategie verbindt aan implementatiekracht en nieuwe, innovatieve technieken. Zo is snel duidelijk hoe de energietransitie er concreet uit kan komen te zien voor een gemeente en haar burgers, van de regionale energiestrategie (RES) tot de realisatie van aardgasvrije wijken. Ofwel, van proces en planning tot de executie van plannen.

Zo wilden de elf samenwerkende gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen weten of ze op koers lagen met de doelen van hun energietransitie. De gemeenten hadden in 2013 al een strategie en routekaart opgesteld. Maar klopte alles nog wel, nu de technologische en maatschappelijke ontwikkelingen zo razendsnel gaan? Royal HaskoningDHV onderzocht alle aspecten van de routekaart en wat er tot dan toe gerealiseerd was en stelde vervolgens samen met stakeholders een aangescherpte strategie voor met een nieuwe routekaart en projectportefeuille.

De veranderende rol van gemeenten in de energietransitie

Uit een recent onderzoek van Binnenlands Bestuur blijkt dat een derde van de Nederlandse gemeenten vindt dat ze beter met grote bedrijven zou kunnen optrekken in de energietransitie. Juist zo´n majeure opgave als deze erom vraagt er om de handen in elkaar te slaan en gebruik te maken van elkaars sterke punten. Daarvoor moeten gemeenten en bedrijven bereid zijn te investeren en zich te verdiepen in elkaars taal en cultuur. Waar liggen de worstelingen van de gemeenten en hoe kun je de werelden van gemeenten en bedrijven samenbrengen om de energietransitie tot een succes te maken?

Download het rapport

Aan de slag met nieuwe werkprocessen

De energietransitie is een dynamisch proces waarbij veel partijen betrokken zijn: netbeheerders, burgers, industrie, nieuwe aanbieders van energieconcepten, projectontwikkelaars. De gangbare wijze van plannen maken en besluiten nemen past vaak niet in deze tijd en dynamiek. De omgeving waarin alle stakeholders moeten werken aan de energietransitie verandert doorlopend door bijvoorbeeld een nieuw energieconvenant, nieuwe technieken, nieuwe regels of wetten. Gemeenten moeten continu schakelen op al deze niveaus. Wij schakelen mee met experts, met procesmanagers die oog hebben voor alle belangen, met pragmatische projectmanagers die ervoor zorgen dat visies ook uitvoerbaar zijn.

We doen dit vanuit het besef dat de transitie een grote maatschappelijke opgave is, waarbij individuele belangen niet uit het oog verloren mogen worden. Dat doen we ook in onze rol van projectleider bij de Regionale Energiestrategie (RES) voor de regio West-Brabant. Wij werken samen met 16 gemeenten, het waterschap, de provincie en de netbeheerder aan plannen om in 2030 te voldoen aan de klimaatafspraken van Parijs. De gemeenten betrekken ook bewoners en natuur- en milieuorganisaties bij alle stappen in het traject. Voor deze regio, met daarin steden als Breda en Roosendaal en het industriële cluster Moerdijk, is een eerste startnotitie opgesteld en er wordt nu gewerkt aan de aanpak en concrete planning waarna een eerste regionale energiestrategie uitgewerkt zal worden.

Afspraken voor betaalbare en schone energievoorziening

Het werk aan de energietransitie moet leiden tot een betaalbare en schone energievoorziening en tot werkgelegenheid. Daarnaast moet het voor kansen zorgen voor gemeenten in de schone technologiemarkten en om een slag te maken in het verbeteren van leefbaarheid in buurten en het aanpakken van onderhoud voor openbare ruimten. Wij vinden de juiste investeerders, verzorgen aanbestedingstrajecten en weten de weg door het doolhof van energiesubsidies. Zo krijgen gemeenten vertrouwen van de stakeholders en beperken ze tegelijkertijd de investeringsonzekerheid bij burgers en bedrijven.

Onze adviseurs helpen je graag op weg

Facilitator, beheerder, investeerder, eigenaar, regisseur? Welke rol kies je?

De energietransitie heeft niet alleen impact op burgers, ook de gemeentelijke organisatie staat voor belangrijke keuzes over de rol die zij moet spelen. Wij beseffen dat er met al deze belangen en stakeholders veel op gemeenten afkomt. Transparantie over de functie van de gemeente en duidelijke keuzes uit mogelijke rollen die passen bij de verantwoordelijkheden, ambities en mogelijkheden, bieden burgers, projectontwikkelaars en energiebedrijven duidelijkheid.

Wij adviseren gemeenten over deze nieuwe taakopvatting en werkwijze. Wij zijn een onafhankelijke adviseur die samenwerkingsvormen tot stand brengt, mensen verbindt en zorgt dat het proces, project of plan ook echt werkt.

Dit deden we ook in Capelle aan den IJssel waar wij samen met bewoners, woningcorporaties en energiebedrijven een route maakten die zal leiden naar een aardgasvrije stad. Een Warmte Transitie Plan met alternatieven voor aardgas werd ontwikkeld en met alle stakeholders sloten wij een akkoord voor de projecten die in 2019 beginnen.

Onze adviseurs helpen je graag op weg

Energietransitie is niet langer een stip op de horizon

De energietransitie was lang een stip aan de horizon, maar de urgentie wordt nu ervaren en gemeenten willen meters maken. Royal HaskoningDHV zet vanuit een heldere en gelaagde aanpak al haar juridische, financiële en communicatieve instrumenten in om de energietransitie en de uitvoering ervan soepel te laten verlopen. Belangrijk daarbij is de synergie die ontstaat omdat we tegelijkertijd het top-down en bottom-up proces hanteren.

Voor de gemeente Utrecht, de Universiteit Utrecht, het Universitair Medisch Centrum en Stichting Kantorenpark Rijnsweerd onderzochten we scenario’s om te komen tot een energieneutrale campus (Utrecht Science Park). Er is gekeken of in dit gebied in Oost-Utrecht aardwarmte kan worden gewonnen voor warmte en elektriciteit en er is een routekaart voorgesteld met concrete plannen en projecten.

 

BRENG JIJ DE ENERGIETRANSITIE VAN PAPIER NAAR PRAKTIJK?

Aan ideeën geen gebrek voor de energietransitie. Maar wat is de beste strategie? Wat werkt, wat kost het en wat levert het op? En minstens zo belangrijk: hoe voer je het uit? Wij zoeken de talenten die denken en doen samenbrengen: van een doelgerichte strategie naar effectieve plannen én een doortastende implementatie.

 

Samen maken we het verschil

De energietransitie is complex. Alleen door krachten te bundelen bereiken we effectieve, duurzame resultaten. Royal HaskoningDHV is betrokken bij tientallen publiek-private duurzaamheidsinitiatieven. Via de TransitieCoalitie zetten we ons samen met meer dan 60 partners in om de energietransitie in Nederland te versnellen en optimaal te benutten voor economische vernieuwing.

Wilt u met ons de reis maken door de energietransitie en op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen? Laat ons dit dan weten door hier uw contactgegevens te vermelden. U ontvangt dan regelmatig informatie en uitnodigingen voor relevante evenementen.

Neem contact met ons op