2 Apr 2019

De broeikasgasuitstoot van de luchtvaartsector in de EU was in 2016 goed voor bijna 4% van de totale broeikasgasuitstoot. In Nederland was dat in hetzelfde jaar zelfs 6%. Dit aandeel wordt naar verwachting snel groter, omdat de sector blijft groeien en maatregelen ontbreken die de komende vijf à tien jaar op grote schaal tot CO2-reductie binnen de luchtvaartsector zelf leiden. Tegen deze achtergrond heeft Natuur & Milieu aan Royal HaskoningDHV gevraagd inzichtelijk te maken welke energiedragers en technische- en procesmaatregelen de klimaatimpact van de luchtvaart kunnen verminderen en in welke mate, tussen nu en 2050.

Korte termijn: efficiëntieverbeteringen en biobrandstoffen

Met beschikbare maatregelen zoals efficiëntieverbeteringen en biobrandstoffen kunnen de komende tien jaar enkele procenten emissiereductie gerealiseerd worden. "Dat is waarschijnlijk niet genoeg om de stijgende CO2-emissie als gevolg van de groei van de sector te 'compenseren', laat staan een netto daling te bereiken" zegt Maarten van den Berg, Energie en Klimaat adviseur bij Royal HaskoningDHV desgevraagd tegen de NOS. "Als het verbruik van fossiele kerosine minder hard groeit, dan hebben reductiemaatregelen sneller impact."

Efficiëntieverbeteringen zitten deels in de baseline. Dit bestaat uit onder andere het gebruik van lichtere materialen en betere aerodynamica. Daar is met innovatie nog steeds winst te behalen, maar je loopt op een gegeven moment tegen de natuurkundige grenzen van luchtweerstand aan.

Vliegen zonder klimaatimpact

Gelukkig zijn er alternatieven voor vliegen zonder klimaatimpact. Tussen 2030 en 2050 neemt het technische reductiepotentieel fors toe. Met biobrandstoffen en 'Power to liquid', ook wel elektrofuels of synthetische kerosine genoemd, kan in 2050 respectievelijk een kwart en tweederde van de baseline CO2-emissies in de luchtvaartsector worden vermeden. Ook hybride elektrisch vliegen levert mogelijk een significante bijdrage van 8% aan de emissiereductie in 2050.

Power to liquid verwijst naar het produceren van duurzame vliegtuigbrandstof met elektriciteit, water en CO2. Je knoopt als het ware de koolwaterstofketens aan elkaar met behulp van elektriciteit. Als de elektriciteit van duurzame oorsprong is en de CO2 is afgevangen uit de lucht (of van biomassaverbranding met CO2-afvang komt) dan heb je een CO2-vrij alternatief voor fossiele kerosine. Wil je Power to liquid echt grootschalig inzetten in de luchtvaartsector, dan zal je er wel voor moeten zorgen dat er additionele duurzame elektriciteit wordt gebouwd, anders blijf je CO2-emissies houden in de productieketen.

Elektrisch vliegen klimaatvriendelijker alternatief

Op de lange termijn (vanaf ongeveer 2045) zou elektrisch vliegen een nog klimaatvriendelijker alternatief kunnen zijn, omdat je daarmee ook de 'niet aan CO2 gerelateerde klimaatimpact van vliegen' vermijdt, zoals wolkvorming en ozon die je wel hebt bij verbrandingsmotoren. "In de periode na 2030 is veel meer mogelijk en daar kan nu al op worden voorgesorteerd", aldus Maarten van den Berg.

Voor meer informatie

Lees hier het volledige rapport 'Emissiereductiepotentieel in de Nederlandse Luchtvaart', het artikel van NOS en het persbericht van Natuur & Milieu.